Objawy napięciowego bólu głowy

Co to jest napięciowy ból głowy?

Bardzo wielu z nas cierpi na nawracające bóle głowy. Według różnych danych od 30 nawet do 80% tych dolegliwości stanowią napięciowe bóle głowy. Napięciowe bóle głowy zalicza się do pierwotnych zespołów bólu głowy, w których ból głowy jest dominującym objawem, a nie tylko symptomem innego schorzenia lub czynnika takiego jak nadciśnienie tętnicze, uraz mechaniczny czy zatrucie.

"U większości pacjentów napięciowy ból głowy ma charakter epizodyczny." W sytuacji gdy napięciowy ból głowy przechodzi w ból przewlekły może on powodować duży dyskomfort i niekorzystny wpływ na funkcjonowanie chorego.

Napięciowe bóle głowy

Bóle napięciowe charakteryzującą się następującymi cechami:

  • dolegliwości zlokalizowane są obustronnie lub mogą obejmować całą głowę,
  • określane są jako tępy ból głowy, uciskowy, chorzy porównują ból do obręczy wokół głowy, 
  • pacjent odczuwa gniecenia promieniującego do czoła, potylicy, często obejmujący tylną część szyi,
  • nasilenie bólu jest łagodne lub umiarkowane, rzadko osiąga natężenie bólu migrenowego,
  • dolegliwościom rzadko towarzyszy nadwrażliwość na światło i dźwięki, 
  • nie występują nudności i wymioty,
  • ból zazwyczaj nie zaburza zwykłej codziennej aktywności fizycznej i umysłowej,

Klasyfikacja napięciowego bólu głowy

Międzynarodowe Towarzystwo Bólu Głowy) ze względu na czas trwania dolegliwości rozróżnia dwie kategorie napięciowego bólu głowy:

  • przewlekły napięciowy ból głowy, 
  • epizodyczny napięciowy ból głowy, który następnie dzieli się na rzadko i często występujący,
  • w obrębie każdej kategorii można wyróżnić ból z towarzyszącą tkliwością okostnową która występuje podczas dotykowego badania lekarskiego lub bez stwierdzanej tkliwości pod wpływem badania.

Rzadko występujące epizodyczne napięciowe bóle głowy

  • Co najmniej 10 ostatnich epizodów bólowych występowało z częstotliwością powyżej 1 dnia w miesiącu, ze średnią powyżej 12 dni w roku oraz spełniało kryteria następne:
  • Ból głowy trwający od 30 min do 7 dni, 
  • Co najmniej 2 z następujących cech: obustronna lokalizacja; napięciowy, naciskający (nie pulsujący) charakter bólu; intensywność od łagodnej do umiarkowanej; rutynowa aktywność fizyczna nie nasila bólu, 
  • Obie z następujących cech: brak nudności i wymiotów (może wystąpić jadłowstręt); brak światłowstrętu i wrażliwości na dźwięki lub występowanie jednej z tych cech,
  • Bóle nieprzypisane innemu schorzeniu.

Często występujące epizodyczne napięciowe bóle głowy

  • Co najmniej 10 ostatnich epizodów bólowych występowało z częstotliwością trwającą pomiędzy 1 a 15 dni, przez ostatnie 3 miesiące oraz spełniało poniższe kryteria: 
  • Ból głowy trwający od 30 min do 7 dni, 
  • Co najmniej 2 z następujących cech: obustronna lokalizacja; napięciowy, naciskający charakter bólu; intensywność od łagodnej do umiarkowanej; rutynowa aktywność fizyczna nie pogarsza stanu, 
  • Obie z następujących cech: brak nudności i wymiotów chociaż może wystąpić jadłowstręt; brak światłowstrętu i wrażliwości na dźwięki lub występowanie jednej z tych cech, 
  • Bóle nieprzypisane innemu schorzeniu. 

Przewlekły napięciowy ból głowy

  • Ból głowy występujący powyżej 15 dni miesięcznie średnio przez 3 miesiące,
  • Ból głowy trwający od 30 min do 7 dni,
  • Co najmniej 2 z następujących cech: obustronna lokalizacja; napięciowy, naciskający charakter bólu; intensywność od łagodnej do umiarkowanej; rutynowa aktywność fizyczna nie pogarsza stanu, 
  • Obie z następujących cech: brak nudności i wymiotów (może wystąpić jadłowstręt), 
  • Nie występuje światłowstręt; brak wrażliwości na dźwięki lub występowanie jednej z tych cech, 
  • Bóle nieprzypisane innemu schorzeniu.

Napięciowy ból głowy a inne schorzenia

Epizody napięciowego bólu głowy często poprzedzają czynniki takie jak stres, przemęczenie, bezsenność. Napadom bólu może z kolei towarzyszyć depresja i zaburzenia lękowe.
"Napięciowy bólu głowy należy różnicować przede wszystkim z innymi postaciami samoistnego bólu głowy, czyli migreną oraz klasterowym bólem głowy." Napięciowy ból głowy może również wymagać różnicowania z:

  • jałowym zapaleniem opon mózgowo-rdzeniowych, 
  • neuroborelizą, 
  • rzekomym guzem mózgu.

Należy wziąć pod uwagę również inne schorzenia, które mogą dawać objawy napięciowego bólu głowy lub z nim współwystępować :

  • hemikrania ciągła (połowiczy ból głowy), 
  • pourazowe bóle głowy, 
  • uszkodzenia rdzenia kręgowego w odcinku szyjnym, 
  • choroby ośrodkowego układu nerwowego, 
  • ból głowy u osób nadużywających leków przeciwbólowych, 
  • fibromialgia, 
  • ból mięśniowo-powięziowy, 
  • depresja.

Napięciowy ból głowy a ból migrenowy

Amerykańskie Towarzystwo Bólu Głowy podaje na swojej stronie kryteria, które pozwalają zróżnicować ból migrenowy i napięciowy ból głowy.

Napięciowy ból głowy:

  • łagodne lub umiarkowane nasilenie bólu, 
  • czas trwania bólu głowy: 30 min – 7dni, 
  • rozpraszający, ale nie zaburzający codziennej aktywności, 
  • stały charakter bólu, 
  • ból obustronny.

Migrenowy ból głowy:

  • łagodne lub umiarkowane nasilenie bólu, 
  • ciężkie nasilenie bólu, 
  • czas trwania bólu głowy: 4-72 godzin, 
  • dudniący, pulsujący i / lub zaburzający zwykłą aktywność,
  • ból jednostronny, 
  • występują nudności i/lub wymioty,
  • nadwrażliwość na światło i /lub dźwięki,
  • może wystąpić aura przed wystąpieniem bólu głowy.

Rozpoznanie napięciowych bólów głowy

Jak w każdej chorobie niezwykle ważna dla leczenia jest odpowiednia diagnostyka lekarza specjalisty.            "Rozpoznanie napięciowych bólów głowy stawia się przede wszystkim na podstawie wywiadu klinicznego dotyczącego charakteru dolegliwości oraz czynników, które wywołują epizody bólowe." Lekarz dla potwierdzenia diagnozy może zlecić też dodatkowe badania, takie jak neuroobrazowe. Wyniki badań pozwalają wykluczyć inne przyczyny dolegliwości szczególnie bóle migrenowe i dobrać odpowiednie dla pacjenta leki.